
Kelime anlamı olarak Ayur, yaşam; Veda, bilgi demektir. Saf bilgi anlamına gelen Veda bilgisi, yaşamın her alanında mükemmel gelişmeyi amaçlar. Sağlıklı ve uzun yaşamın sırlarını veren Ayurveda, binlerce yıllık uzun bir yolculuktan günümüze ulaşmış, mükemmel bir tıp sistemidir.
Veda’lar, temeli Hindistan olduğu varsayılan ve her ne kadar tam yazılma tarihi bilinmese de, ortalama 5000 yıl önce ortaya çıktığına inanılan, büyük ve kadim bir uygarlıktan günümüze kalan en eski yazılı metin veya yazılı kaynak olarak aktarılabilir.
Bu yazıtlar temel olarak seslerden ve bir anlamda tınılardan oluşur ve aktarılması, çözülmesi oldukça zordur. Veda metinlerini günümüze aktarabilen ve bizim anlayabileceğimiz gibi tercümesini yapabilen kişiler Hindistan da özel kabul edilirler ve onlara “Guru” yani bilge kişiler denilir. Diğer yandan Veda’larla ilgili diğer bir geçerli inanışta binlerce yıl önce Hindistan’da çok özel bir uygarlığın var olduğu ve Veda’ların bu uygarlıktan günümüze aktarılan metinler olduğu biçimdedir.
Ayurveda, birçok konuyu içeren Veda’ların sağlıklı yaşam biçimini aktaran bölümlerinden biridir. Ayurveda’nın içeriği ve prensipleri evrenseldir. Bu bilgiler sadece Hintlilere has veya onlar için değil tüm insanlık için son derece önemli sağlıklı yaşam biçimidir.
Batı da tıbbi bakış şekli klasik anlamda hastalıklar çıktığı andan itibaren devreye girer. Kişi hastalanır ve tedavisine başlanır. Oysa Doğu tıbbında yani Ayurveda’da hastalıklar gelmeden önce tespit edilerek korunmamız sağlanır. Bu sistem batı tıbbının aksine, organları tek başına ele almadan vücudu tüm organlar, dokular, ruhsal ve bedensel düzeyi ile birlikte bir bütünün içinde evrenin bir parçası olarak görür. Zira evrendeki her şey biz de dahil, bir bütünün parçalarını oluşturmaktadır.
Ayurveda tedavileri, kişiyi kendi özelliklerine göre ve doğa ile uyum içinde olacak şekilde yaşamını sürdürmeye yöneltirken, özellikle batılılar için adeta ezber bozdukları, genel bildikleri prensipleri bir anlamda zorlayan ancak, temelden iyileşme sağlayan yöntemler dizisidir.
Bu sitem, hastalanmaya neden olan sebepleri bulunmaya çalışılarak en az hastalık kadar bu faktörlere de odaklanmak prensibindedir. Kişi gerekirse, kendisi için uygun olmayan yaşam biçimini değiştirerek, kendi beden tipine göre bir yaşam düzeni kurar. Aslında kolay, basit ve rahat uygulana bilen yöntemler içerir.
Ayurveda sisteminde temelde basit ama etkili beslenme düzeni içinde olmamız ön koşuldur diyebiliriz. Ayurveda’ya göre ne yediğimiz kadar nasıl sindirdiğimiz de önemlidir.
Ayurveda da 3 ana olmak üzere 10 beden tipi bulunur.
Ana tipler : VATA- PİTTA ve KAPHA’dır. Bunlara Doşha denir ve diğer 7 tanesi de bu ana doşaların alt varyasyonlarıdır.
Kişinin beden tipleri çeşitli belirtilerle kendini göstermekle birlikte, nabız okumayla da belirlenebilir. Ayurveda’ya göre bedenin dili Nabız’dır. Nabız, bedenimizde ne olup bittiğini okumasını bilenler için sürekli haber veren baş haberci gibidir. Ayurveda uzmanları aynı zamanda nabız okuma tekniğinde de uzmanlaşmış kişilerdir.
Ayurvedaya göre günlük yaşam biçimimiz ve beslenme düzenimiz kendi doşamız baz alınarak uygulanmalıdır. Doşa’larda bizim kişisel yapımızı temsil eden, yani bizde ağır basan bazı doşa etkileri olduğu gibi, birde bizi gün içinde geçici de olsa etkileyebilen içinden geçtiğimiz güne damgasını vuran doşa etkisi vardır. Tüm bunlar üzerimizde çeşitli etkiler bırakırlar. Günlük doşa enerjilerini Hint astrologları bilirler. Günlük astrolojik etkilerle ilgili yazılarımda içinden geçtiğimiz günün genel doşa etkilerini bulabilirsiniz.
Doşaların genel özelliklerine bakacak olursak;
Vata DOŞA Özellikleri :
Daha çok ince ve zayıf olurlar. Hareketli ve aktiftirler. Kuru cilde eğilimleri vardır. Soğuk hava sevmezler. Düzensiz iştah ve yeme alışkanlıkları olur, sindirim sistemine bağlı sıkıntılar, gaz ve hazımsızlık eğilimleri yüksektir. Çabuk öğrenip, çabuk unuturlar. Endişeye, telaşa, heyecana, kabızlığa ve gaza eğilimlidirler, hafif ve kesilmeye eğilimli uykuları vardır. Uyku sorunu sıklıkla görülür.
Vata dengeliyse:
Hareketlilik gene vardır ama oldukça düzenli ve planlıdır. Dokuların dengelidir. Atık maddelerin dengeli boşalımı söz konusudur.
Vata azaldığında:
Depresyona eğilim, olaylara ve durumlara hevessiz yaklaşımlar. Nefes alıp vermede bir baskılanma, astım ve benzeri sorunlar, hareketlerde ve dokuların oluşumunda azalma, atık maddelerin boşaltılması faaliyetlerinde azalma veya yavaşlama olur. Kabızlık gibi…
Vata arttığında:
Maymun iştahlı, sürekli bir durumdan öbürüne geçme isteği, yerinde duramama ve enerjiyi boşa ve gereksiz kullanma, nefes almada ve vermede rahatsızlık. Aşırı ve düzensiz hareketler, dokuların oluşumunda, üretiminde ve boşaltım faaliyetlerinde bozukluk olur.
Pitta Dosha'nın özellikleri
Pitta özellikleri:
Genelde orta boylu olurlar. Sıcak havadan rahatsız olurlar, keskin bir iştah ve sindirimleri vardır. Öğün atlayamazlar. Kolay kızarlar ve öfkelenmeye eğilimlidirler. Karakter olarak, öncülük, liderlik özellikleri yüksektir ve keskin bir karakterleri olur. Genelde keskin veya soğuk yiyecek içecekleri tercih ederler. Kıl kökü iltihaplarına eğilimleri vardır. Güzel konuşma yetenekleri yüksektir. Parlaklık, mutluluk, keyif, mükemmel bir sindirim, yumuşak beden, ısı ve susama mekanizmaların doğru ve düzenli çalışması, zeki ve dengeli zihinsel faaliyetler.
Pitta dengedeyken:
Sağlıklı sindirim. Düzgün görme, dengeli vücut ısısı, dengeli açlık, susama hissi, bedenin yumuşaklığı, kayganlığı, neşeli.
Pitta azaldığında:
Pitta arttığında:
Görme bozukluğu, göz kızarıklıkları ve sık yakalanılan göz alerjisi ve benzeri sıkıntılar, bozuk sindirim, ateşin yükselmesi, çabuk ısınma, çok terleme, hatta yanma hissi, çabuk acıkma ve susama, sarımsı bir yapı; kızgınlık, öfke, asabiyet ve aşırı sert, keskin tepkiler, dengesiz ve fazla çalışan zihinsel faaliyetler söz konusu olur.
KAFA ( KAPHA) DOŞA ÖZELLİKLERİ
Kapha'nın özellikleri:
Yapılı ve güçlü bir bedenleri vardır. Dayanıklılık, güçlülük, sağlam eklemler, zihnin sabitliliği; orantılı, güçlü ve uyumlu beden, cesaret, canlılık, affetme ve bağışlama, ağırbaşlılık ve sevgi dolu olmak. Tabiatları oldukça dayanıklıdır. Faaliyetlerde daha metodik ve yavaştırlar. Kilo almaya eğilimleri olur. Yağlı ve parlak ciltleri vardır. Sindirimleri yavaştır ve daha geç acıkırlar. Sakın ve sabit bir kişilikleri vardır. Bilgileri zor ve geç öğrenip, geç unuturlar. Heyecanlanmaları zordur. Uykuları genelde ağır ve uzundur. Saçları güzel, genelde gürdür.
Kapha dengedeyken:
Normal yağlılık, sağlıklı yağlanma, sağlamlık, sabitlik, ağırlık, güç, dayanıklılık, sabır, otokontrol (kendini kontrol etme).
Kafa azaldığında :
Kuruluk, bedenin zayıflaması, sabit durumda olamama, hafiflik, güçsüzlük, zayıflık, daha az bağışlama duygusu, sabırsızlık, kendini kontrol edememe durumu ortaya çıkar.
Kapha arttığında:
Aşırı yağlılık, müküs salgıları, yapışkanlık, tembellik, hareketsizlik, yavaş hareket etme, kilo alma, güçsüz kalmak, zayıflık, kayıtsızlık ve sıkıcılık, depresif etkilerde artma olabilir.
Yakında bu doşa tiplerine göre beslenme ve yaşam biçimleri hakkında çeşitli yazıları makaleler bölümünde bulabileceksiniz.
Hepinize sağlıklı ve mutlu günler dilerim.
Sevgilerimle.
Şebnem Ekşib
(Hint) Astrolog
© 2009
Tarafımdan yazılan ve yayınlanan her türlü yorum, makale ve analiz, yazılı izin almadan ve kaynak gösterilmeden hiçbir şekilde başka bir yerde yayınlanamaz, alıntı yapılamaz ve kopyalanamaz.








